Eerdere besluitvorming

De bijgestelde begroting 2026 informeert over de ontwikkelingen bij de GR Vidar Wsw in het jaar 2026. Een aantal autonome ontwikkelingen leidt ertoe dat de begroting over 2026 met € 70.000 nadelig moet worden bijgesteld. Dit wordt vooral veroorzaakt door hogere loonkosten. Het gemiddeld aantal Fte’s is in de bijgestelde begroting 2026 nagenoeg gelijk aan oorspronkelijk begroot (428 Fte). De ontwerpbegroting 2027 daarentegen gaat uit van een verdere afname van het aantal Fte’s, resulterend in een lagere bijdrage in het meerjarig perspectief van de GR Vidar Wsw. Voor het bekostigen van de WSW stelt het Rijk middelen beschikbaar via de Integratie Uitkering Participatie Wsw (IU Participatie WSW). Hierin mede begrepen middelen voor loon- en prijsontwikkeling (LPO) van de WSW. 

De heffingsgrondslag voor de verlengde BIZ-CMB 2026-2030 is gewijzigd conform het raadsbesluit van 11 september 2025, zodat de regeling structureel meer middelen genereert en de slagkracht van het collectief in de komende jaren behouden blijft. Hierdoor bedragen de jaarlijkse meeropbrengsten € 31.800. De raming in de Begroting 2026 bedroeg € 18.000 en wordt in de voorliggende Afwijkingenrapportage bijgesteld naar € 49.800, conform de actuele prognose van BsGW. Deze hogere opbrengsten worden volledig budgettair neutraal doorgelegd aan stichting CMB.

Sinds 2023 verkeert de Mutsaersstichting in financiële problemen. In 2024 is een herstel- en continuïteitsplan opgesteld, met steun van Noord- en Midden-Limburg (€7,54 miljoen) en het ministerie van VWS (€2,9 miljoen). Deze steun is verstrekt onder duidelijke voorwaarden: hypothecaire zekerheid, terugbetalingsverplichting afhankelijk van ratio’s, en bestuurlijke monitoring met verplichte deelname aan het Early Warning System, ook na de uitvoering van het continuïteitsplan. De gemeenteraden in Zuid-Limburg hebben unaniem (gemeenteraad Beek op 5 februari jl.) ingestemd met het leveren van een eenmalige bijdrage. Voor de gemeente Beek bedraagt de bijdrage € 101.700. 

In de raadsvergadering van 7 november 2025 is besloten dat er een verbouwing gaat plaatsvinden in de Stegen 35. Hierbij wordt ingezet op maatschappelijke partijen en niet meer op commerciële partijen. In de begroting 2026 was reeds een stelpost opgenomen voor deze verbouwing van € 1.087.500.  De DUMAVA-subsidie bedraagt € 147.000. Door het raadsbesluit wordt het krediet definitief gevoteerd.
De structurele afschrijvingslast van € 37.600 per 2028 is in de voorliggende Afwijkingenrapportage budgettair neutraal verwerkt ten laste van de in de Begroting 2026 geraamde stelpost afschrijving. De structurele rentelast is reeds verwerkt in het meerjarenperspectief van de Begroting 2026.

Als gevolg van de begroting 2026-1, de begroting 2027 en het meerjarenperspectief 2028-2030 van de gemeenschappelijke regeling Omnibuzz, dient de bijdrage van de gemeente Beek financieel te worden bijgesteld. Belangrijkste oorzaken zijn een hogere NEA-index (landelijk vastgestelde index voor deze sector), diverse kostenstijgingen en het toepassen van een opslagpercentage om een toekomstige stijging in het vervoersvolume op te vangen.

Om de wettelijke taken van Veilig Thuis (VT) goed te kunnen blijven uitvoeren is structurele  formatie-uitbreiding nodig van 14 fte. Het Algemeen Bestuur van de GGD Zuid-Limburg heeft ingestemd met een gefaseerde uitbreiding, 7 fte in 2026, en nog eens 7 fte in 2027. Voor de 7 fte in 2026 is een begrotingswijziging ingediend. Dit betekent een bijstelling van € 16.465 in 2026. Vanaf 2027 is de bijraming € 110.494. De formatie-uitbreiding van 14 fte is daarin verwerkt evenals de indexatie.

Aan Stichting Buurthuis Stegen 35 wordt een aanvullende subsidie verstrekt van € 75.000 als cofinanciering van een provinciale subsidie uit het Leefbaarheidsfonds. De totale kosten voor de realisatie van de buurttuin bedragen € 150.000. Het project omvat de aanleg van een groene ontmoetingsplek bij Stegen 35 in Beek, inclusief participatieve planvorming, aanleg van groen- en verblijfsvoorzieningen, wateropvang, educatieve activiteiten en sociale programmering. De gemeentelijke bijdrage van € 75.000 is noodzakelijk voor het verkrijgen van de provinciale subsidie en wordt gedekt uit de algemene reserve.

In de raadsvergadering van 5 februari 2026 is besloten dat er een voorbereidingskrediet van € 165.000 en onderzoekskrediet van € 60.000 voor de Haamen beschikbaar wordt gesteld. Dit betekent een structurele afschrijvingslast van € 2.800 per 2028 voor het voorbereidingskrediet en een structurele afschrijvingslast van € 12.000 per 2027 voor het onderzoekskrediet. De bijbehorende structurele rentelast van € 6.800 per 2026 is verwerkt en toegelicht onder programma 6 punt B.
De resultaten worden in de Raadsvergadering van oktober 2026 met de Raad gedeeld en een investeringskrediet wordt dan gevraagd voor realisatie in 2028-2029. 

In de raadsvergadering van 5 februari is besloten dat er een investeringskrediet beschikbaar wordt gesteld voor de groene buitenruimte van KC Baeks Kompas. Deze bestaat uit een multicourt (€ 300.000) en speeltoestellen (€ 200.000). De structurele afschrijvingslasten van € 23.300 per 2028 zijn verwerkt in de voorliggende Afwijkingenrapportage. De bijbehorende rentelast van € 7.500 in 2026 en € 15.000 per 2027 is verwerkt en toegelicht onder programma 6 punt B.
Deze investeringen staan gepland om  uiterlijk gereed te zijn in september 2027 voordat de nieuwe basisschool open gaat.

In de raadsvergadering van 6 november 2025 is besloten dat er een investeringskrediet beschikbaar wordt gesteld voor padelbanen BRZ van € 107.300. De structurele afschrijvingslasten van € 3.600 per 2027 zijn verwerkt in de voorliggende Afwijkingenrapportage. De bijbehorende rentelast van € 1.600 in 2026 en € 3.200 per 2027 is verwerkt en toegelicht onder programma 6 punt B. De structurele huurverhoging per 2027 bedraagt € 6.800. BRZ  zal in de loop van 2026 de padelbanen aanleggen en gebruik maken van het investeringskrediet.

In de raadsvergadering van 5 februari jl. is een investeringskrediet Verbouwing De Haamen van € 225.000 gevoteerd. Deze investering beziet op een verbouwing van de kleedkamers (€ 225.000), de zwembadinstallatie (€ 125.000) en de koeling (€45.000). De totale structurele afschrijvingslasten van € 14.700 per 2027 zijn in de voorliggende Afwijkingenrapportage budgettair neutraal verwerkt ten laste van de in de Begroting 2026 geraamde stelpost afschrijving. De structurele rentelast is reeds verwerkt in het meerjarenperspectief van de Begroting 2026.

De functie van Asta als ontmoetingsplek voor inwoners, verenigingen en lokale initiatieven wordt breed erkend en gewaardeerd. Een deel van de technische installaties en horeca-apparatuur is echter verouderd en toe aan vervanging. Om de accommodatie ook in de toekomst goed te laten functioneren en te laten voldoen aan de eisen op het gebied van klimaatbeheersing en horeca-exploitatie, zijn investeringen noodzakelijk. Met het raadsbesluit van 6 november 2025 is ingestemd met de uitvoering van de vervanging van de luchtbehandelings- en koelinstallatie, mede naar aanleiding van gebruikersklachten, en de vervanging van horeca-apparatuur ten behoeve van de bedrijfsvoering. 
Het betreft een investering van € 302.500 in klimaatbeheersing en € 90.800 in horeca-apparatuur. De structurele afschrijvingslasten bedragen € 26.200 per 2027 en worden budgettair neutraal verwerkt ten laste van de in Begroting 2026 geraamde stelpost afschrijving. De structurele rentelast is reeds verwerkt in het meerjarenperspectief van de Begroting 2026.

Het nieuwe kindcentrum KC Baeks Kompas biedt plaats aan een basisschool van Kindante met 18 klassen, aangevuld met voorzieningen voor kinderdagopvang en buitenschoolse opvang. Daarnaast zal KC Baeks Kompas plek bieden aan de bibliotheek en de GGD.
Conform het raadsbesluit van 5 februari jl. bedraagt het nieuwbouwkrediet voor KC Baeks Kompas € 15.355.032 zijnde het op 3 oktober 2024 gevoteerde voorbereidingskrediet van € 1.990.032 plus het op 5 februari 2026  gevoteerde uitvoeringskrediet van € 12.365.000 plus het tekort van € 1.000.000 dat door de Provincie wordt gedekt vanuit het Leefbaarheidsfonds. Deze bedragen (uitgaven en dekking) komen overeen met de begroting 2026. De structurele afschrijvingslast van € 199.300 per 2028 is in de voorliggende Afwijkingenrapportage conform het raadsbesluit van 5 februari 2026  budgettair neutraal verwerkt ten laste van de beschikbare stelpost afschrijving. De bijbehorende stelpost rente financieringsbehoefte is reeds geraamd in het meerjarenperspectief van de Begroting 2026 en wordt bij de totstandkoming van de Begroting 2027 integraal herijkt.

Parallel aan de voorbereiding van de bouw van het Kindcentrum wordt op een deel van het oorspronkelijke bouwterrein een waterbassin voor de opvang van het regenwater van de Markt en omgeving aangelegd. Deze voorziening staat volledig los van het project nieuwbouw Baeks Kompas en is onderdeel van het project ‘Herinrichting Centrum: deelproject herinrichting Markt’. Tevens wordt parallel aan de nieuwbouw Baeks Kompas gewerkt aan de verkeersveiligheid (een open, toekomstgerichte, klimaatbestendige en veilige terrein- en schoolinrichting) rondom het Kindcentrum en aan de verbetering van aanrij (fiets)routes. 

De verkeersknelpunten op schoolfietsroutes en de reconstructie van de directe schoolomgeving zijn toegelicht onder programma 5 punt G.

Het werkprogramma 2026 van de Omgevingsdienst Zuid-Limburg is € 30.333 lager dan geraamd. De Omgevingsdienst heeft bij het opstellen van de begroting 2026 geen rekening gehouden met de afronding van het project “omzetting milieu belastende activiteiten”.  Met de ingang van de Omgevingswet ligt de focus niet meer op inrichtingen, maar op milieubelastende activiteiten. Bestaande inrichtingen dienden hiervoor omgezet te worden naar milieubelastende activiteiten. De jaarlijkse bijdrage van € 30.333 aan dit project is hierdoor niet van toepassing per 2026.

Tijdens de vergadering van het Algemeen Bestuur van de Omgevingsdienst van 1 april 2026 zijn de jaarstukken 2025 vastgesteld. Als gevolg van de resultaatverdeling van het positieve jaarresultaat van € 1.258.565 ontvangt de gemeente Beek een incidentele teruggaaf van € 37.080. 

Als gevolg van enkele ontwikkelingen in 2025 ligt tevens een begrotingswijziging 2026 voor. De werkelijke CAO-indexatie 2026 is lager dan begroot (1,25% i.p.v. 5,05%) en gemeente Kerkrade heeft vanaf 2026 extra taken ingebracht. Tevens heeft de provincie Limburg extra budget beschikbaar gesteld voor intensivering van de taken. Als gevolg van deze ontwikkelingen zal de bijdrage voor 2026 e.v. voor Beek € 15.883 lager zijn.

De ontwerpbegroting 2027 wordt met name gekenmerkt door loonindexatie van 5,1%. Daarnaast is er een uitbreiding  met 4,4 fte. Dit heeft te maken met de uitvoering van taken met betrekking tot zeer zorgwekkende stoffen, toezicht op indirecte lozingen en het beheer van het inrichtingenbestand voor gemeenten.

Na een verzoek van de deelnemers voor een meer faire en transparantere verdeling van de kosten heeft in 2025 onderzoek plaatsgevonden naar de financiering van de Omgevingsdienst. Dit heeft geleid tot een aantal wijzigingen in de financieringssystematiek.

De bijdrage aan de ODZL voor 2027 dient als gevolg van de Ontwerpbegroting 2027  met € 84.245 structureel te worden bijgeraamd. Als gevolg van de gewijzigde financieringssystematiek valt de Beekse bijdrage vanaf 2027 structureel € 19.743 lager uit, waarna de bijdrage in 2028 en 2029 ook nog ieder jaar structureel met € 19.743 extra verlaagd wordt.

Vaststelling van de begrotingswijziging 2026, de gewijzigde financieringssystematiek en de ontwerpbegroting 2027 ligt voor besluitvorming voor tijdens de vergadering van het Algemeen Bestuur van 1 juli 2026. 

Voor de uitvoering van het Aanvalsplan Woningbouw worden vanaf 2026 kosten gemaakt. In de begroting 2026 was hiervoor nog geen onttrekking uit de Reserve Transformatiefonds Woningmarkt opgenomen. De gemeenteraad heeft op 12 maart 2026 ingestemd met het beschikbaar stellen van € 500.000 uit de Reserve Transformatiefonds Woningmarkt voor de uitvoering van het Aanvalsplan Woningbouw. Deze onttrekking is verwerkt in de voorliggende Afwijkingenrapportage 2026.

De middelen worden ingezet voor activiteiten die bijdragen aan de versnelling van woningbouwprojecten binnen de gemeente, zoals onderzoeken, planvoorbereiding, procedures en de inzet van extra capaciteit of expertise. De middelen zijn bedoeld voor projecten met een concreet en realistisch uitvoeringsperspectief en kunnen ook worden ingezet voor andere woningbouwinitiatieven binnen de gemeente. Het nog vast te stellen plan van aanpak vormt de basis voor de inzet van deze middelen.

De gemeenteraad heeft in februari 2026 het Voorkeursrecht gemeenten gevestigd nabij de Potterstraat / Arntzstraat te Spaubeek ten behoeve van toekomstige woningbouw. De eigenaar is bereid een gedeelte van het perceel, waarop het voorkeursrecht rust, te verkopen aan de gemeente. De totale aankoopkosten van circa  € 118.000 worden geactiveerd op de balanspost Verspreide percelen in afwachting van projectmatige ontwikkeling. Zodra de grondexploitatie voor deze locatie opgesteld is en is vastgesteld door de raad, zal deze grond ingebracht worden in de grondexploitatie. De rentelast van € 3.500 per 2026 is verwerkt onder programma 6 budgetmutaties kleiner dan € 10.000.

Het voornemen bestaat om twee percelen achter de begraafplaats van Beek nabij de Hoortweg aan te kopen. De totale aankoopkosten bedragen  € 218.100 en worden geactiveerd op de balanspost Verspreide percelen in afwachting van projectmatige ontwikkeling. De rentelast van € 6.500 per 2026 is verwerkt onder programma 6 budgetmutaties kleiner dan € 10.000.

Begin 2026 is een anterieure overeenkomst gesloten voor het realiseren vijf nieuwbouwappartementen op de locatie Schoolstraat 2d-h te Spaubeek. De exploitant verplicht zich tot het betalen van de plankosten van € 10.700 voor de benodigde omgevingsvergunning alsmede een overige vergoeding van €3.100. Voorgesteld wordt om deze € 13.800 te storten in de reserve transformatiefonds woningmarkt.

Ten behoeve van het in 2026 vergunde woningbouwinitiatief Iepenlaan te Spaubeek (het realiseren van vier woningen) is een anterieure overeenkomst afgesloten. Daarmee is voldaan aan het verplichte kostenverhaal. De anterieure overeenkomst voorziet in het doorleggen van het financiële planschaderisico, een grondverkoop van € 10.200, het verhaal van ambtelijke kosten van € 8.000 en een publiekrechtelijke bijdrage ten behoeve van de versterking van de omgevingskwaliteit van € 15.780 die gestort wordt in de reserve omgevingskwaliteit. Daarmee is de financiële uitvoerbaarheid van plan gewaarborgd.  Het plan is daarmee in beginsel kostendekkend. Voorgesteld wordt om de resterende € 18.200 te storten in de reserve transformatiefonds woningmarkt.

De gemeente Beek blijft ook per 2028 actief deelnemen aan het programma Ambitieus MKB046 om Beekse ondernemers te ondersteunen bij de belangrijkste transities binnen het midden- en kleinbedrijf, zoals verduurzaming, digitalisering en toekomstbestendig ondernemerschap.
Voor deze ondersteuning is in de voorliggende Afwijkingenrapportage per 2028 structureel € 35.000 geraamd ten laste van de beschikbare CDOKE-middelen. Hiervan wordt € 20.000 ingezet voor deelname aan het programma Ambitieus MKB046 en € 15.000 voor subsidieverlening aan lokale ondernemers ten behoeve van concrete ondersteunings- en ontwikkeltrajecten.

De gemeente wenst de locatie van de voormalige schoollocatie in Spaubeek voor woningbouw geschikt te maken voor de ontwikkeling van een plan voor 16 huurwoningen door woningstichting ZOwonen.

Voor de locatie Schoolstraat hebben de gemeente en ZOwonen afspraken gemaakt die in anterieure overeenkomst zijn vastgelegd. Om de voor beide locaties, zowel de Schoolstraat als de Musschenberg, een bouwstart mogelijk te maken in 2026 dient vooraf de bestemming van de bouwlocaties afgestemd te zijn op het toekomstige gebruik. Dit maakt een wijziging van het omgevingsplan noodzakelijk.

De gemeenteraad heeft in de raadsvergadering van 3 oktober 2024 kennisgenomen van de financiële uitgangspunten voor de realisatie van het plan Musschenberg en het plan Schoolstraat en de bijbehorende grondexploitatie. Inmiddels is een en ander veranderd, met name door het beschikbaar komen van aanvullende rijkssubsidies bedoeld om de bouw van woningen te stimuleren.

Ad a. De door de Provincie verleende specifieke uitkering van € 30.000 heeft voor € 10.000 betrekking op de grondexploitatie Neerbeek (locaties voormalige Callistusschool) die in 2026 aan de raad ter vaststelling wordt aangeboden.

Ad b. Van centrumgemeente Sittard-Geleen ontvangt de gemeente Beek € 12.000 per woning voor 41 woningen op basis van de de Rijksregeling Flexcity (versnellingsgelden). Dit betekent een bedrag van € 492.000 (41 woningen à € 12.000). Conform de afspraken in de anterieure overeenkomst wordt € 6.000 per woning overgemaakt aan ZOwonen. Dit is de afgesproken verdeling van 50/50. De resterende € 246.000 wordt door de gemeente ingezet voor de aanleg van infrastructuur (zie punt-f). 

Ad c. Beek ontvangt, naar verwachting, vanuit de specifieke uitkering Realisatiestimulans € 287.000 (41 woningen à € 7.000) in 2027 (het jaar volgend op het jaar waarin de bouw van de woningen is gestart).

Ad d. De kosten van bouwrijp maken zijn € 394.500 lager dan verwacht. Dit wordt in hoofdzaak veroorzaakt door lagere sloopkosten (aanbestedingsvoordeel).

Ad e. De kosten van projectbegeleiding zijn naar verwachting € 55.800 hoger. Dit wordt in hoofdzaak veroorzaakt door hogere ambtelijke kosten inclusief overhead als gevolg van de langere doorlooptijd.

Ad f. De kosten voor de aanleg van infrastructuur worden op dit moment ingeschat op € 600.000. Er zijn structurele onderhoudskosten aan de orde voor de aanleg van de infrastructuur die ten laste van de gemeente komen. De daadwerkelijke kosten zijn nog onbekend en zullen zodra ze bekend zijn worden verwerkt in de P&C-cyclus.

Ad g. Op basis van de door de raad op 3 oktober 2024 vastgestelde grondexploitatie was de verwachte winstname € 168.000. Omdat de grondoverdracht van de bouwrijpe locaties aan ZOwonen is doorgeschoven van 2025 naar 2026 is deze winstname doorgeschoven naar 2026, zoals verwerkt in de Slotrapportage 2025. In de Afwijkingenrapportage 2026 zal de vanuit 2025 doorgeschoven winstname van € 168.000 verwerkt worden en de aanvullende winstname van € 191.700. 

Ad h. Uit een actuele analyse van het fiscaal adviesbureau blijkt dat de verwachte vennootschapsbelasting circa € 70.000 zal bedragen: dit is toegelicht onder programma 6 punt E. 

Ad i. Voorgesteld wordt om de winst na vennootschapsbelasting van € 359.700 te storten in de reserve Transformatiefonds Woningmarkt. 

Conform het raadsbesluit van 11 december 2025 inzake de kredietvotering van de rioolvervanging in het Professor Spronckpark van € 150.000 zijn in de voorliggende Afwijkingenrapportage de kapitaallasten van € 8.300 van deze investering verwerkt ten laste van de voorziening riolen (€ 3.800 afschrijving en € 4.500 rente). 

Ingevolge de Algemene wet bestuursrecht kan een onderneming aanspraak maken op nadeelcompensatie als de schade als gevolg van infrastructurele werkzaamheden het normale maatschappelijke risico overstijgt.  Voor wat betreft het project Herinrichting Schimmerterweg heeft een externe deskundige voor een aangelegen onderneming de schade beoordeeld en de nadeelcompensatie berekend. 

Het risico op nadeelcompensatie is opgenomen in het risicomanagementsysteem en maakt daarmee deel uit van het weerstandsvermogen. De bevoorschotte nadeelcompensatie bedraagt incidenteel in 2026 € 50.000 en wordt gedekt uit de algemene reserve.  Dit betreft een voorschot voor de maanden januari t/m mei 2026. Het eindbedrag van de nadeelcompensatie waarin ook de maanden juni en juli (oplevering werk) worden meegenomen, wordt na het zomerreces bepaald. Het meerdere ten opzichte van het voorschot zal verwerkt worden in de Slotrapportage 2026.

In de Begroting 2026 is een uitvoeringskrediet van € 250.000 geraamd voor de aanpak van wateroverlast in de Looiwinkelstraat in Spaubeek. In de voorliggende Afwijkingenrapportage is de aanvullende kredietbehoefte van € 20.000 verwerkt die in hoofdzaak beziet op verbetering van het rioolontwerp. Dit betekent een aanvullende structurele kapitaallast van € 1.100 per 2027 die verwerkt wordt ten laste van de voorziening riolen (€ 500 afschrijving en € 600 rente).

Bij de instemming door de raad op 17 december 2022 met het Kostendekkingsplan water en klimaatadaptatie Beek 2022-2025 heeft de raad met expliciete besluitvorming structureel € 100.000 gevoteerd voor afkoppelmaatregelen hemelwater en structureel € 40.000 voor het aanpakken van wateroverlast knelpunten.  In de voorliggende Afwijkingenrapportage wordt een beroep gedaan op deze middelen omdat expliciete besluitvorming door de raad reeds heeft plaatsgevonden.

Momenteel onderzoekt de gemeente of er een versnelling aangebracht kan worden in het afkoppelen van stedelijk gebied. Dit heeft enkel zin als het afgekoppelde water eerst vastgehouden en vervolgens vertraagd wordt afgevoerd. Uit een eerste analyse blijkt dat bij het afkoppelen van een deel van het centrumgebied in Beek uitgaande van een bergingsopgave van 80 mm circa 3.830 m3 berging gerealiseerd zou kunnen worden.  

Eén onderdeel van deze bergingsopgave is het project Bergingsvoorziening Carmelstraat. Het plangebied waar deze voorgenomen bergingsvoorziening is gesitueerd, is gelegen nabij de kruising Carmelstraat – Weg langs de Carmel te Beek ter plaatse van de voormalig atletiekbaan van Caesar ten zuidwesten van sportpark De Haamen. De inhoud van de Bergingsvoorziening Carmelstraat bedraagt 2.197 m³. 

De aanleg van deze berging is niet voorzien in het gemeentelijk projectenplan behorende bij het beleidsplan Water en Klimaatadaptatie 2022-2027 maar levert wel direct een bijdrage aan  het verkleinen van de kans op wateroverlast in Beek, Neerbeek en Geleen, het vergroten van de waterveiligheid in Beek, Neerbeek en Geleen en een afvoerbeperking van de Keutelbeek naar de Geleenbeek. De toekenning van een subsidie korte termijnmaatregelen ten behoeve van waterveiligheid in Limburg 2024-2026 (WRL Kansenregeling) kan een versnelling aanbrengen in de realisatie c.q. vergroting van de buffers in stedelijk gebied.  Momenteel is de aanvraag nog bij de provincie in behandeling.

De raad heeft op 5 februari 2026 een krediet gevoteerd voor de waterberging Carmelstraat van € 982.000. Dit betekent een afschrijvingslast riolen van € 24.600 per 2027 die budgettair neutraal verwerkt wordt ten laste van de rioolvoorziening. De structurele rentelast is reeds verwerkt in het meerjarenperspectief van de Begroting 2026.
De aangevraagde subsidie  WRL Kansenregeling van € 500.000 zal na toekenning leiden tot een structureel lagere kapitaallast van € 27.500 per 2027 die verwerkt wordt in de P&C-cyclus zodra de Provincie deze beschikt. 

Conform het raadsbesluit van 12 maart 2026 is in de voorliggende Afwijkingenrapportage het gevoteerde aanvullende voorbereidingskrediet Reconstructie Stationstraat van € 200.000 verwerkt. Dit betekent een structurele afschrijvingslast riolen van € 3.000 per 2028 die neutraal verwerkt wordt ten laste van de rioolvoorziening en een structurele afschrijvingslast wegen van € 2.000 die ten laste van de beschikbare stelpost afschrijving wegen wordt verwerkt. 
De stelpost rente hoeven vooralsnog niet bijgeraamd te worden omdat de totale kredietbehoefte (voorbereidingskrediet plus uitvoeringskrediet) naar verwachting niet wijzigt ten opzichte van de begroting 2026.

Voor de verkeersveiligheid (een open, toekomstgerichte, klimaatbestendige en veilige terrein- en schoolinrichting) rondom het Kindcentrum en om de aanrij (fiets)routes te verbeteren is op 5 februari 2026 door de raad € 5.000.000 gevoteerd (BTW compensabel). Bureau Kragten is momenteel bezig met scenariostudies voor inrichting van de wegen en het parkeren. Begroot is € 4,5 mln voor de herinrichting inclusief reconstructie van de directe omgeving en openbaar parkeren en € 0,5 mln voor aanpassing van diverse overige oversteekplaatsen. Na het ontvangen van de scenario studies dient overleg plaats te vinden met de omwonenden en Kindante, voordat tot uitvoering kan worden overgegaan.

Conform het raadsbesluit van 5 februari 2026 leidt de gevoteerde € 0,5 mln voor het oplossen van verkeersknelpunten op schoolfietsroutes (oversteekplaatsen) tot een structurele afschrijvingslast van € 12.500 per 2028 die gedekt wordt uit de beschikbare stelpost afschrijving wegen. De gevoteerde € 4,5 mln voor reconstructie van de directe schoolomgeving leidt tot een structurele afschrijvingslast riolen van € 50.000 per 2028 (riooldeel € 2 mln) die verwerkt wordt ten laste van de rioolvoorziening. De structurele afschrijvingslast wegen van de reconstructie bedraagt € 62.500 per 2028 (wegendeel € 2,5 mln). Omdat de stelpost afschrijving wegen in de begroting 2026 geraamd was op € 100.000 is er per saldo een structureel voordeel van € 37.500 per 2028.  De structurele rentelast is reeds verwerkt in het meerjarenperspectief van de Begroting 2026.

De bijdrage van de gemeente Beek aan de GR BsGW bedraagt volgens de begroting van de GR BsGW afgerond € 318.500 in 2027 en loopt op tot circa € 361.500 in 2030. Ten opzichte van eerdere ramingen is sprake van een structureel lagere gemeentelijke bijdrage, voornamelijk als gevolg van lagere uitvoeringskosten binnen de gemeenschappelijke regeling. Dit komt onder meer door lagere huisvestingslasten, een daling van de proceskosten voor bezwaar en beroep en de uitvoering van een structurele kostenreductie binnen het OOP. Daarnaast blijven de kostenontwikkelingen beperkt tot reguliere indexeringen op basis van cao- en CPB-cijfers. Omdat de begroting van Beek is gebaseerd op constante prijzen, wordt de bijdrage voor de komende jaren in de Afwijkingenrapportage 2026 bijgesteld naar afgerond € 318.500. Dit resulteert voor programma 5 in een positieve bijstelling van € 26.700. Deze bijstelling wordt gedekt via de bijbehorende voorzieningen en is daarmee budgettair neutraal. Voor programma 1 en 6 leidt dit tot een budgettair voordelig effect van € 42.200.

Zie 2.A Bijdrage Mutsaersstichting. Op basis van de bijdrage ontstaat er een terugbetalingsplicht. Omdat het op dit moment nog onzeker is of de Mutsaersstichting kan voldoen aan deze verplichting, wordt voorzichtigheidshalve een storting gedaan in de voorziening dubieuze debiteuren voor hetzelfde bedrag van € 101.700. 

De stelpost rente financieringsbehoefte is in de voorliggende Afwijkingenrapportage bijgesteld naar aanleiding van het door de raad gevoteerde onderzoeks- en voorbereidingskrediet De Haamen , de groene buitenruimte KC Baek, Padelbanen BRZ en de correctie van het project Herinrichting Centrum: deelproject reconstructie Heirstraat. De overige kredietvoteringen hebben niet geleid tot een bijstelling van de stelpost rente omdat die reeds verwerkt waren in het meerjarenperspectief van de Begroting 2026.

Om de functionaliteit, veiligheid en toekomstbestendigheid van het gemeentehuis te waarborgen, heeft de raad op 12 maart jl. ingestemd met het beschikbaar stellen van twee investeringskredieten van in totaal € 90.000 voor een aantal noodzakelijke aanpassingen. In de begroting 2026 was hiervoor al een stelpost van in totaal € 90.000 opgenomen. Met het raadsbesluit zijn de benodigde kredieten definitief vastgesteld.  De structurele afschrijvingslasten bedragen € 3.600 per 2027 en worden budgettair neutraal verwerkt ten laste van de in de Begroting 2026 geraamde stelpost afschrijving. De structurele rentelast is reeds verwerkt in het meerjarenperspectief van de Begroting 2026.

De Burgemeester van Meeuwenstraat 11 is in 2025 aangekocht. De in 2025 geactiveerde boekwaarde bedraagt € 598.500. De verkoopprijs bedraagt € 615.500 k.k.
De incidentele boekwinst van € 17.000 komt ten gunste van de algemene middelen. Dit geldt ook voor de vrijvallende structureel geraamde eigenaarsheffing en opstalverzekering van in totaal € 1.700.
Als gevolg van de verkoop vallen de structureel geraamde afschrijvingslasten van € 11.200 per 2026 vrij. Deze vrijval is feitelijk een verrekening met de in de Begroting 2026 geraamde kapitaallasten voor de verbouwing van de gemeentewerf Haamen 3 van € 200.000. 

Uit een actuele analyse van het fiscaal adviesbureau blijkt dat de verwachte vennootschapsbelasting van de actieve grondexploitatie Spaubeek circa € 70.000 zal bedragen. Het financieel overzicht van de grondexploitatie Spaubeek is toegelicht onder programma 4 punt H.

In overeenstemming met het Presidium heeft de gemeente Beek eind 2025 een nieuwe gemeentekalender uitgebracht. Deze bevat uitgebreide informatie voor inwoners over onder meer afval, veiligheid, bouwen en wonen, en hulp en ondersteuning. Met de introductie van deze gemeentekalender ontvangen inwoners geen aparte gemeentegids meer. De kosten voor het uitbrengen van de nieuwe gemeentekalender bedroeg in 2025 circa € 10.000. Voor 2026 en verder zal daarom structureel € 10.000 worden opgenomen.

Vanwege de wereldwijde toename van cyberdreigingen en recente cyberaanvallen in Nederland is het noodzakelijk dat onze gemeente haar digitale weerbaarheid versterkt. Om de cyberweerbaarheid van de gemeente te versterken en de bedrijfscontinuïteit te waarborgen is, naar aanleiding van het collegebesluit van juli 2025, in 2026 een pentest uitgevoerd. Deze test is uitgevoerd door een externe gecertificeerde partij en bedroeg € 20.000.

Op basis van de decembercirculaire 2025 vindt er voor 2026 en verder een positieve bijstelling plaats. Hierover is de raad eerder geïnformeerd (Decembercirculaire 2025). De bijstelling wordt met name veroorzaakt door een wijziging in de verdeelmaatstaf ‘huishoudens met een laag inkomen’ (HHLI). Omdat de maatstaf HHLI een grote impact heeft binnen het gemeentefonds, heeft deze wijziging een aanzienlijk financieel effect. Daarnaast heeft in februari 2026 een laatste herrekening plaatsgevonden, omdat voor twee maatstaven per abuis onjuiste gegevens waren gehanteerd voor de jaren 2026-2030. Ook deze correctie leidt tot een positief financieel effect. Per saldo resulteert dit in een budgettair voordeel van € 350.000 in 2026, aflopend naar € 280.400  in 2030.

De bijdrage van de gemeente Beek aan de Veiligheidsregio Zuid-Limburg bedraagt volgens de eerste begrotingswijziging 2026 en de begroting 2027 van de VRZL € 1.441.287 in 2026 en loopt op tot € 1.675.353 in 2030. De stijging van de bijdrage houdt verband met de verwerking van de prijs- en loonindexatie 2025 en het ingroeipad van de huisvestingskosten. Omdat de begroting van Beek is gebaseerd op constante prijzen, wordt de bijdrage in de Afwijkingenrapportage 2026 gecorrigeerd voor loon- en prijsontwikkelingen. De geraamde bijdrage wordt daarmee vastgesteld op € 1.441.287 in 2026 , € 1.503.201 in 2027, € 1.518.866 in 2028, € 1.529.361 in 2029 en loopt op naar € 1.539.825 in 2030. Dit leidt tot een negatieve bijstelling van circa € 5.600 in 2026 en circa € 61.000 voor 2027 en verder.

Het positieve jaarrekeningresultaat 2025 van de Veiligheidsregio Zuid-Limburg (hierna: VRZL) bedraagt afgerond € 2,5 miljoen. De VRZL stelt voor om € 521.000 van dit resultaat toe te voegen aan de weerstandscapaciteit, zodat de financiële weerbaarheid van de organisatie wordt versterkt. Na deze toevoeging resteert een positief saldo van ruim € 1,9 miljoen, dat wordt terugbetaald aan de deelnemende gemeenten. Voor de gemeente Beek betekent dit een teruggave van € 49.375.

Zie toelichting bij 5.H Bijgestelde begroting GR BsGW.

Het positieve jaarrekeningresultaat 2025 van de GR BsGW bedraagt € 4,3 miljoen en is voornamelijk toe te schrijven aan het feit dat de proceskosten voor bezwaar en beroep € 3,4 miljoen lager zijn uitgevallen dan geraamd. Dit wordt enerzijds veroorzaakt door een daling van het aantal toegekende proceskostenvergoedingen en lagere vergoedingen per zaak. Anderzijds zijn in de jaarrekening 2025 de eerder gevormde voorzieningen voor voorgaande jaren deels vrijgevallen, omdat op basis van actuele inzichten minder kosten hoeven te worden uitgekeerd. Voor de gemeente Beek resulteert dit in een restitutie van € 62.423. Hiervan wordt € 5.120 toegevoegd aan de voorziening riolering en € 7.593 aan de voorziening afval. Het restant, € 49.710, komt ten gunste aan het begrotingsresultaat 2026.

Het Presidium heeft ingestemd met het opnieuw organiseren van de Internationale Vrouwendag door de gemeente vanaf 2027. Omdat de uitvoering hiervan niet binnen de huidige formatie kan worden uitgevoerd, wordt de organisatie extern belegd. De kosten hiervoor worden geraamd op € 10.000 per jaar en worden via deze Afwijkingenrapportage structureel in de begroting opgenomen.

Conform het raadsbesluit van 11 december 2025 zijn de restanten van diverse incidentele budgetten overgeheveld van 2025 naar 2026.
In de voorliggende Afwijkingenrapportage worden deze budgetrestanten opgevoerd met de bijbehorende dekkingsbronnen.
De budgetoverheveling heeft betrekking op diverse incidentele budgetten op verschillende programma’s. Ten behoeve van de overzichtelijkheid is de  volledige budgetoverheveling gepresenteerd en toegelicht onder programma 6.